Music news from a Vietnamese traditional musician

Category » Du ký TQH

Chuyến đi trình diễn nhạc Việt tại Na Uy 16 tháng 10 - 05 tháng 11, 2004, phần 2

Bergen thứ năm 21 tháng 10, 2004

Hôm nay đi sớm hơn mọi khi vì phải diễn xuất đầu 9giờ 25 . Anh Finn Cato Andersen lái xe đi lạc đường . Tới khi tìm ra trường Lone skule ở tỉnh Haukeland (cách Bergen độ 25 km) thì chỉ còn có 40 phút . Chúng tôi gặp một bà giáo dễ thương, giúp chúng tôi sửa soạn nơi diễn . Tôi giúp anh kỹ thuật viên khiêng máy móc vào phòng diễn , gắn máy vi âm, thử đèn và âm thanh xong , tôi vào thay quần áo diễn là vừa đúng giờ bắt đầu .

Gần 150 em bé ngồi nghe và theo dõi chương trình . Cả thầy lẫn học trò đều thích , vỗ tay và huýt sáo khen từng hồi . Chương trình thứ nhì bắt đầu liền sau đó cho học sinh lớp 5 tới lớp 7 (từ 10 tới 13 tuổi) nên những lời giải thích bằng tiếng Anh đều hiểu và theo dõi dễ dàng hơn . Sau buổi diễn có một vài em chạy lên khen chúng tôi « You are the best » (Ông là người hay nhứt ! ) hay « your music is very good » (Nhạc của ông hay lắm). Những lời khen của các em thoát từ trong lòng vì trẻ em không bao giờ nói láo . Khi chúng thích thì chúng nói chúng thích chứ không phải nói cho vui lòng . Bà thầy giáo chúng tôi gặp khi mới tới có dự xuất này đã lên chào chúng tôi và nói :

« Tôi chưa bao giờ được xem một chương trình diễn nhạc hay như vậy . Tôi không biết phải dùng lời nói nào để bày tỏ sự khâm phục trước tài đa dạng của ông , và trước một chương trình giới thiệu nhạc Việt Nam rất đúng phương pháp sư phạm » (I have never seen such an excellent performance like this one. I don’t know which word I have to use to express my admiration towards your multi talented presentation and the perfect programme of Vietnamese music reflecting exactly the ideal pedagogy of music)

Có 4 giáo sư đã ghi cảm tưởng vào quyển sổ lưu niệm của tôi . Sau đó chúng tôi được mời vào phòng giáo viên để được đãi một bữa ăn gồm có tôm luộc, thịt nguội, phô mai , bánh mì, nho, cà phê, trà . Ðây là lần đầu tiên chúng tôi được đãi thịnh soạn như vậy . Nhân dịp này chúng tôi trò chuyện cùng một số thầy cô giáo và có người mang tới cho tôi một cặp muỗng của nhà trường và nhờ tôi biểu diễn màn đánh muỗng . Tuy không phải là hai cây muỗng giống nhau nhưng tôi vẫn gõ được và được hoan nghinh nhiệt liệt vì tôi có thể dùng bất cứ loại muỗng nào chứ không phải là muỗng đặc biệt .

12 giờ45 là xuất thứ ba dành cho trường Indre Arna Skule từ một nơi khác tới . Học trò từ lớp 3 tới lớp 7 (8 tới 13 tuổi) chăm chú nghe, và vỗ tay họa theo khi chúng tôi hát bài « Hái Hoa » có tiết tấu sinh tiền , hay hát « Hụ là khoan » khi chúng tôi mời các em phụ họa . Kết quả hoàn toàn như ý .

Hôm nay là lần đầu chúng tôi diễn 3 xuất trong một buổi sáng cho tất cả khoảng 450 trẻ em .

Sau đó lên xe đi về khách sạn . Trời bên ngoài mưa lâm râm , Bạch Yến không khỏe nên ở lại khách sạn không đi ăn cơm . Tôi cùng anh kỹ thuật viên đi ăn cơm ở nhà hàng Thành Ðạt . Hôm nay cháu Thúy nấu món gà kho sả rất ngon, và cho phần ăn rất hậu . Ăn xong là 16giờ 30 , tôi trở về khách sạn ăn thêm bánh kẹp Na Uy , uống cà phê rồi về phòng nghỉ một chút .

Tới 18 giờ tôi đi tắm hơi thỗ nhĩ kỳ và tắm sauna cho khỏe người . Tôi gọi điện thoại cho Bạch Yến để tới phòng ăn của khách sạn ăn tối .

Bên ngoài trời mưa và gió nhiều nên không đi dạo ở ngoài . Tôi về phòng viết bài về chuyến đi này cho tới 1giờ sáng mới đi ngủ .

Bergen thứ sáu 22 tháng 10, 2004

Trời hôm nay mưa nhiều quá mà chúng tôi phải diễn 2 buổi thật sớm . Ði lạc đường một hồi tới trường Garnes skule chỉ còn có 35 phút . Phải đi sang trường trung học ngang mặt vì nơi đó có phòng diễn . Sửa soạn xong xuôi thì vừa đúng giờ trình diễn .

9giờ 45 diễn xuất đầu cho trẻ em nhỏ . Chương trình thu hút trẻ em và chúng vỗ tay theo nhịp mỗi khi có tiết tấu . Bà hiệu trưởng trường lên phát biểu sau buổi diễn bày tỏ lòng ngưỡng mộ .

Chúng tôi được nghỉ 30 phút . Nơi đây không có ai cho uống cà phê , chỉ ngồi trong phòng đợi tới xuất thứ nhì .

11giờ 20 bắt đầu xuất thứ nhì . Học trò lớn hơn , hiểu tiếng Anh hơn và theo dõi một cách say mê . Sau khi diễn xong , học trò bu lại hỏi đủ thứ . Có một bà thầy đi tới nói :

« Lần đầu tôi dự một buổi trình diễn thật hay, có thể nói là tôi chưa bao giờ được thấy một buổi diễn hấp dẫn như vậy . Tôi xin nói với ông là buổi của ông hay nhất từ trước tới nay . Thành thật khen ông và chúc ông bà thành công trong những chương trình sắp tới » (It’s the first time that I have attended a fantastic performance . I can say that I have never seen such a fascinating concert. I can tell you that frankly your concert is the best one I have known . Congratulations to you and with my best wishes to you both for the coming concerts)

Tôi cám ơn bà thầy giáo và chụp hình chung với một số học trò . Chúng tôi ký tên cả 20 phút vì đứa nào cũng muốn có chữ ký của chúng tôi .

Ði về khách sạn cũng hơn 13 giờ . Rồi đi ăn cơm ở nhà hàng Thành Ðạt . Hôm nay chúng tôi ăn canh chua đầu cá và cá kho . Cháu Thúy nấu đặc biệt cho chúng tôi và nấu ngon lắm , đúng khẩu vị . Anh bạn lo âm thanh thì thích ăn bò bún chang với nước mắm theo gu miền Nam tức là nước mắm có vị ngọt với tỏi và chút xíu ớt . Cậu ta đổ hết chén nước mắm và uống nước mắm ngon lành .

Sau đó trời bên ngoài vẫn còn mưa , Bạch Yến và tôi ghé lại tiệm internet café để kiểm thơ . Ở Na Uy, trời về chiều mau tối lắm . Trời lại lạnh , nên chúng tôi chỉ muốn về phòng rồi ăn uống sơ sài , tắm hơi và đi ngủ hay coi truyền hình .

Buổi tối thường là chúng tôi ít đi đâu vì sáng phải thức sớm . Còn cuối tuần thường là được mời đi ăn cơm , nhứt là các bạn người Việt ở đây .

Bergen thứ bảy 23 tháng 10, 2004

Hôm nay là ngày nghỉ, không có đi trình diễn, tôi thức trễ hơn , ăn sáng lúc 8giờ30. Khoảng 10 giờ sáng tôi đi dạo thành phố mặc dù trời mưa lâm râm .Nếu không đi dạo phố thì không biết khi nào mới có thì giờ đi thăm phong cảnh . Tôi chụp hình những thắng cảnh ở Bergen như chợ cá (bán cá tươi còn sống lội trong bồn, cua sống , tỉnh Bergen nổi tiếng về cua mà lúc này gần hết mùa những vẫn còn rất nhiều cua), khu nhà Bryggen (được Unesco tặng là gia tài thế giới – world heritage năm 2000), lâu đài của vua .

Tới 12 giờ tôi ghé lại chợ cá mua một khúc bánh mì với cá saumon sống và tôm luộc để ăn trưa . Về khách sạn tới phòng Bạch Yến thăm vì Bạch Yến không khỏe lắm do bịnh nhức bắp thịt khi trời trở lạnh .

Tôi đi tắm hơi thỗ nhĩ kỳ trước khi cháu Hiển lại đón chúng tôi đưa về nhà cha mẹ (anh chị Vinh) để ăn tối chiều nay .

Ðúng 16giờ, cháu Hiển tới rước chúng tôi như đã hẹn về nhà cha mẹ ở cách khách sạn độ 10 phút đi xe . Nhà anh Lê Văn Vinh rất rộng, đủ chứa gia đình anh cùng gia đình ba đứa con trai . Cả ba con trai đều lập gia đình .

Anh Vinh vượt biên với ba đứa con trai, ở trong một trại ở Thái lan mấy năm trời , rồi mới sang Na Uy. Sau đó anh mới mang vợ và con gái qua Na Uy sau . Anh đã can đảm học nghề may và đậu một bằng cấp chính thức của Na Uy. Nhờ nghề này, anh chị cần cù làm ăn dựng nên sự nghiệp, trở nên sung túc, cho các con học thành tài hết . Con gái học nha khoa, các con trai đều học có nghề đàng hoàng . Con gái tên Quý lấy chồng bác sĩ Việt tên Phú ở San Jose và sang Mỹ định cư . Con trai lớn tên Sang thành lập gia đình có hai con, một gái tên Tiên, và một trai tên Thái Dương . Người con trai kế tên Hiển lập gia đình với cháu Thúy có một con trai tên Thành Ðạt. Người con trai út tên Kim mới vừa lấy vợ tên Mai, quê ở Sa đéc mới sang Na Uy từ tháng 8, 2004 . Anh Vinh lại có khiếu về hát , giọng tốt. Anh là một tấm gương tốt ở Bergen, sống với sức làm việc của mình và tạo một sự nghiệp tốt đẹp . Tuy sang Na Uy sau những người đồng hương nhưng anh có một đời sống khá hơn nhiều người đã sang đây trước anh .

Anh chị Vinh đãi chúng tôi món lẫu thái giống canh chua tôm, chả cá, bạc hà, ăn với bún và cơm . Món này do cô dâu của cậu con trai út mới từ Việt Nam sang, tuổi còn nhỏ nhưng nấu ăn khéo và may vá rất giỏi, phụ giúp gia đình chồng ngay từ khi đặt chân lên xứ Na Uy .

Tới 20giờ 40 cháu Hiển và cháu Thúy về nhà sau khi đóng cửa tiệm cơm Thành Ðạt . Cùng đi có cậu Finn Cato Andersen, người lo âm thanh cho chúng tôi . Sau đó tới màn ăn cua . Cua bên nây không rẻ lắm đâu . Thế mà anh Vinh mua mấy chục con làm cua luộc có nhiều gạch rất béo ngon, cua xào sả, cua xào gừng, cua xào sả ớt để cho ai muốn ăn cay thì có món cay . Cả gia đình có 8 người, chúng tôi và anh Finh Cato tổng cộng 11 người lớn và 3 đứa nhỏ cùng ăn món cua rất ngon và vui . Mọi người cười nói vui vẻ . Ăn cua xong , Bạch Yến trổ tài làm món chuối đốt rượu rôm (rhum) với cà rem « chó có lát » (chocolate / chocolat ), ngon và lạ miệng . Ngoài ra Bạch Yến còn chỉ cho cháu Thúy món chuối xào dừa .

Buổi ăn chấm dứt vào lúc 24giờ . Chúng tôi kiếu từ đi về . Cháu Sang lái xe đưa chúng tôi và Finn Cato về khách sạn .

Một ngày cuối tuần được ăn ngon và sống trong một gia đình Việt Nam hạnh phúc . Cám ơn anh chị Lê Văn Vinh đã cho chúng tôi một bữa cơm ngon đầy tình gia đình tại thành phố Bergen .

Bergen chủ nhựt 24 tháng 10, 2004

Hôm nay tôi đi viếng thăm hai viện bảo tàng .

11 giờ trưa viện bảo tàng lịch sử thiên nhiên mở cửa, tôi vào mua vé 30 kronors. Viện bảo tàng này tên là Bergen Museum de Naturhistoriske Samlinger, ở đường Harald Harfagresgate 1, 5020 Bergen, mở cửa mỗi ngày từ 11 giờ tới 15giờ . Có ba tầng lầu : lầu 1 về thảo mộc và địa chất học với tất cả các loại đá từ thời xưa , sự tiến triển con người và thảo mộc . Lên tầng thứ nhì thì thấy các loại thú, rắn, chim ở Na Uy (có hàng trăm loại), và một phòng về cá ông và bộ xương . Lầu ba trình bày các loại chim của nhiều xứ đủ loại và có nhiều loại tôi chưa bao giờ thấy trong đời. Viện bảo tàng này thuộc trường đại học Bergen, và tàng trữ một trong những kho tàng lớn nhất về dân tộc học và lịch sử thiên nhiên. Viện này do ông Wilhelm Frimann Koren Christie sáng lập vào năm 1825.

Sau khi rời viện bảo tàng này , tôi đi lại viện bảo tàng mỹ thuật Bergen Kunstmuseum ở trên đường Rasmus Meyers 3, 7 và 9 . Tôi trả 50 kronors tiền vô cửa . Nơi đây điểm đáng coi là vài tấm tranh của Pablo Picasso, một số tranh của Edvard Munch, họa sĩ nổi tiếng nhất xứ Na Uy, và trường phái tranh Na Uy từ thế kỷ 19 tới ngày nay , đặc biệt tranh của J.C.Dahl, Tidemand và Gude, Harriet Backer , Christian Krogh . Lần này có triển lãm những tranh vẽ của Nhật Bổn đã gây ấn tượng đối với các họa sĩ phái ấn tượng ở Pháp như Monet , Gauguin .

Trở về khách sạn tôi đi tắm hơi và chuẩn bị để đi tới nhà Tuấn ăn cơm tối . Có Làm và Sơn tới rước lúc 16giờ . Nhà của Tuấn ở ngoại ô Bergen không xa lắm , độ 10 phút đi xe . Nhà Tuấn ở lầu 2 tại một chung cư . Vào nhà , có Tuấn và vợ tên Trang cùng hai cháu bé , vợ Làm tên Chương và hai cháu gái, và anh chị Lai bạn láng giềng của Tuấn . Tuấn theo đạo Phật , trong nhà có bàn thờ hương khói nghi ngút , chuông mõ và sách kinh Phật để tụng kinh mỗi ngày .

Gia đình Tuấn đãi chúng tôi ăn súp măng cua với bánh mì tôm chiên, gỏi gà và mì vịt tiềm, uống rượu đỏ Úc châu . Mọi người ăn uống vui vẻ . Khi tới màn ăn tráng miệng thì có bánh táo tây, chuối chưng, và nho tươi . Một bữa cơm rất ngon và đầy tình đồng hương . Tuấn cũng có cộng tác trong chương trình nhạc Việt do cháu Sơn tổ chức ngày 30 tháng 10 sắp tới .

Tới 21 giờ chúng tôi phải kiếu từ ra về vì sáng hôm sau phải đi diễn sớm . Ghé lại Internet Café để kiểm thơ rồi hai vợ chồng đi bộ về khách sạn .

Hôm nay phải đi ngủ sớm hơn mọi khi .

Bergen thứ hai 25 tháng 10, 2004

Sáng hôm nay trời mưa, chúng tôi lại đi thật sớm . 7giờ 30 sáng đã rời khách sạn . Ðường đi lạ, tới vùng Asane và chúng tôi sẽ diễn suốt hai tuần tại vùng này , tất cả là 27 buổi trình diễn cho 12 trường . Thời tiết bắt đầu lạnh . Chúng tôi tới trường lúc 8giờ 15 . Vậy mà khi dựng xong âm thanh và ánh sáng , còn dư 15 phút đủ để chúng tôi thay quần áo diễn .

9giờ15 bắt đầu chương trình . Tất cả giáo viên và cả ông hiệu trưởng đều có mặt. Chúng tôi đã làm cho học sinh từ 6 tuổi tới 12 tuổi say mê . Ông hiệu trưởng tới máy vi âm tỏ lời khen ngợi và cám ơn chúng tôi đã mang đến cho họ những giây phút vui vẻ cho ngày đầu tuần .

Chúng tôi phải thu xếp hành trang thật nhanh và anh Finn Cato lo dọn máy móc gấp rút vì chúng tôi phải di chuyển sang một trường khác cách xa khoảng 15 phút lái xe . Lần đầu tiên chúng tôi phải đổi trường nên hơi bị căng thẳng tinh thần . Nhưng rồi đâu lại vào đó . Chúng tôi tới trường Ulsetskogen Skole lúc 10giờ 30 . Có bà thầy dạy nhạc tên Britt Garnes ra tiếp đón . Bà này còn trẻ nhưng rất tháo vát , giúp chúng tôi khiêng bàn ghế và gọi một số học trò khiêng máy móc vô phòng diễn . Nhờ vậy mà phần kỹ thuật làm xong , còn sớm cả 30 phút .

Hai chương trình tại trường này bắt đầu lúc 11 giờ 25 và tiếp theo đó chương trình thứ nhì vào lúc 12giờ 20 rất được tán thưởng . Bà thầy dạy nhạc có viết trong quyển sổ lưu niệm của tôi như sau :

« Buổi trình diễn thật linh động . Ngay cả những học trò nhỏ tuổi nhứt cũng hiểu ông nói tiếng Anh . Và cách sử dụng giọng hát của ông quả thật đặc biệt . Cám ơn ông bà rất nhiều. Buổi trình diễn này sẽ ghi sâu vào ký ức của học trò và thầy cô giáo mãi mãi ! » (Your performance was exciting . Even our smallest pupils understood your talking English . And the way you used your voice was unbelievable . This performance will remain in pupils and teachers’ memory for ever ! )

Tôi có quay phim vidéo để giữ làm kỷ niệm . Ở xuất thứ nhì có con gái tên Lan , con của em Làm . Cháu là học trò Việt duy nhứt . Tôi có gặp cháu hỏi thì cháu cho biết là những đứa bạn của cháu nói là chúng tôi là những nghệ sĩ ngoại hạng. Chúng không ngờ là nhạc Việt rất đa dạng , đặc biệt và hấp dẫn như vậy .

Em Làm có tới trường sau giờ diễn để đưa chúng tôi về nhà của Làm ở trong làng này . Nhà Làm có 4 phòng , rộng rãi . Em Làm gốc ở Qui Nhơn sang Na Uy từ năm 1978 sau khi đi vượt biển . 10 năm sau , Làm làm giấy đưa vợ và con gái sang . Từ khi đoàn tụ gia đình , vợ chồng Làm sanh thêm hai con gái tên Nhụy (14 tuổi) và Lan (12 tuổi) . Làm có công việc làm vững chắc tại một nơi sản xuất cá hồi (salmon / saumon) ngon và mắc nhứt Na Uy . Chương , vợ Làm , giúp việc tại một nơi bán thức ăn ở trường đại học Bergen . Con gái lớn (28 tuổi) mới thành lập gia đình hồi tháng 7 , và hiện sống tại xứ Ðan Mạch .

Làm nấu canh chua đầu cá, làm món cá chiên dầm nước mắm tỏi ớt , và một dĩa tôm xào rau . Bữa cơm gia đình rất ngon và đậm tình đồng hương . Chúng tôi uống rượu đỏ Úc châu, và sau đó uống cà phê, ăn bánh ngọt . Ở chơi với gia đình Làm cho tới 18 giờ mới từ giã ra về .

Tôi về khách sạn , đi tắm hơi thỗ nhĩ kỳ , rồi sau đó đi xuống phòng ăn của khách sạn ăn sơ cho ấm bụng .

Tối nay Finn Cato và tôi đi coi hát bóng tuồng Cobilateral với Tom Cruise tại rạp hát bóng ở Bergen . Rạp này có 12 phòng chiếu phim . Âm thanh nổi , ngồi ghế thật tiện nghi . Khán giả Na Uy thích ăn uống trong rạp . Ða số đều mua bắp rang , kẹo, bánh , nước uống mang vào rạp vừa coi phim vừa nhai bắp rang .

Chúng tôi trở về khách sạn cũng 12 giờ khuya . Tối nào tôi cũng viết du ký trưóc khi đi ngủ vì nếu không viết sẽ quên và để qua ngày có khi không còn thì giờ viết đầy đủ .

Bergen thứ ba 26 tháng 10, 2004

Sáng nay chúng tôi rời khách sạn lúc 8giờ 45 đi tới trường Fertnès skole ở vùng Asane . Ðiều làm chúng tôi ngạc nhiên là ngôi trường này có một phòng trình diễn âm nhạc mới vừa cất xong chưa có ai trình diễn hết . Phòng trình diễn này sẽ được khánh thành chánh thức vào ngày 18 tháng 11, 2004 . Chúng tôi là nhạc sĩ đầu tiên diễn trước ngày khánh thành . Vui quá ! Nhạc Việt khai trương bán chánh thức . Phòng rất đẹp có 120 chỗ ngồi . Chúng tôi diễn cho 140 trẻ em xuất đầu cho các lớp 3 và 4 ( 9 và 10 tuổi) . Xuất thứ nhì cho trẻ em lớp 1 và 2 (7 và 8 tuổi) và xuất thứ ba cho các lớp 6 và 7 ( 11 và 12 tuổi) . Cả ba xuất đều thành công như mọi khi . Có một bà thầy viết lời khen :

« Ông bà diễn hay quá sức. Các trẻ em ngồi lặng thinh để nghe , điều này rất hiếm vì phần đông chúng hay động đậy và nói chuyện trong lúc trình diễn . Như vậy chứng tỏ chúng rất thích . » (Your performance was fascinating. All our children kept silent to listen to your music which was very rare because normally they kept on talking during the performance. This proved that they liked your music very much)

Chúng tôi về khách sạn có gọi điện thoại lại tiệm cơm Việt Nam « Bamboo Marken » do em Ðỗ Châu Toàn làm chủ để dặn chỗ đi ăn lúc 16giờ 30 .

Tôi đi tắm hơi và sau đó ăn bánh kẹp Na uy xong là tới giờ đi lại tiệm cơm « Bamboo Marken » ở ngay trung tâm thành phố, cách khách sạn độ 15 phút đi bộ . Dọc đường gặp em Diệp, một nữ sinh viên mà chúng tôi đã gặp ngày đầu tiên tại nhà cháu Sơn . Cô này đưa chúng tôi tới tiệm cơm và chào từ giã .

Vào nhà hàng « Bamboo Marken », chúng tôi rất ngạc nhiên là nhà hàng trang trí rất đẹp và rất Việt Nam . Cô dọn bàn mặc áo tứ thân , và cậu dọn bàn cũng mặc quần áo Việt nam . Trên tường treo những tranh Việt Nam, tường sơn màu nâu và trắng hạp với bàn ghế theo kiểu Việt Nam . Có thể nói đây là nhà hàng có đầy màu sắc rất Việt Nam mà chúng tôi không chờ đợi . Em Toàn , chủ nhà hàng ra chào chúng tôi và mời vào bàn ăn . Vợ, tên Vân , người miền Nam, ở Trà Vinh, là đầu bếp chánh, mặc quần áo theo kiểu bếp chánh tây phương . Chưa ăn mà chỉ nhìn thấy bao nhiêu đó là cảm thấy nhà hàng này có thể nấu ngon . Cầm thực đơn thì thấy toàn là các món ăn thuần túy Việt Nam .

Chúng tôi ăn mấy món ăn chơi như gỏi cuốn, chả giò . Gỏi cuốn ăn với tương , cuốn rất chặc, và chả giò làm bằng bánh tráng đúng theo hương vị Việt Nam và có đủ các loại rau như rau hún, ngò, rau tía tô . Sau đó tôi ăn bánh xèo có tôm , thịt heo, giá, đậu xanh và các rau như xà-lách, tía tô, rau dấp cá, ngò, rau hún , không thiếu rau gì hết . Chén dĩa hoàn toàn Việt nam , đũa làm bằng gỗ mun để vào trong một hộp bằng tre trình bày rất thẩm mỹ . Em Toàn mời chúng tôi ưống rượu đỏ của Ý rất ngon chứng tỏ là chủ nhà hàng biết lựa rượu ngon . Ly uống rượu , ly uống nước đúng theo luật ăn uống tây phương . Chúng tôi rất hài lòng và mến phục hai em Toàn và Vân chịu khó học hỏi và có đầu óc muốn bảo vệ văn hóa Việt Nam qua các thức ăn thuần túy . Bạch Yến ăn món chạo tôm có bánh tráng dẽo ngon , chấm với tương ngọt . Anh Finn Cato cũng có đi theo ăn , lựa món hoành thánh, rồi nem nướng . Ăn khen luôn miệng vì khám phá thêm một vài món Việt Nam . Tới phần tráng miệng, anh này ăn món kem chiên với khóm rất lạ miệng . Tôi ăn món chuối hấp nước cốt dừa, còn Bạch Yến thì ăn món khoai mì nướng . Bữa ăn hôm nay do hai vợ chồng Toàn – Vân đãi chúng tôi . Mới gặp nhau lần đầu mà đã mến chúng tôi . Em Vân đã từng có xem Bạch Yến đi môtô bay năm 1956 tại hội chợ Thị Nghè và vẫn còn nhớ Bạch Yến mặc quần áo trắng và thắt khăn đỏ . Hình ảnh đó đã in sâu vào tâm não của Vân cho tới ngày hôm nay, gần 50 năm sau mà vẫn còn nhớ .

Chúng tôi kiếu từ ra về lúc 20giờ 30 và rất vui sướng là thấy tại Bergen ít ra cũng có một tiệm cơm thuần túy Việt Nam không có một món Tàu nào trong thực đơn và rất chú trọng tới cách trưng bày thức ăn sao cho đẹp mắt , và gia vị đúng mùi vị món ăn Việt . Hy vọng là chúng tôi có dịp trở lại tiệm « Bamboo Marken » trong thời gian còn ở tại Bergen lần này để thưởng thức thêm các món khác .

Trở về khách sạn, tôi chuẩn bị đi ngủ sớm để hôm sau còn phải diễn thêm ba buổi nữa .

Bergen thứ tư 27 tháng 10, 2004

Hôm nay khởi hành trễ hơn . 8giờ 45 mới rời khỏi khách sạn đi tới trường Haukedalen Skole ở vùng Asane . Tới trường đã có bà phó hiệu trưởng trường tiếp đón đưa vào phòng diễn . Học trò đang sửa soạn nơi diễn . Mỗi buổi diễn có 150 học trò tới nghe .

Xuất đầu vào lúc 10giờ 20 cho các lớp từ 1 tới 7 nhập chung tất cả mọi lứa tuổi . Bà phó hiệu trưởng có tham dự buổi này rất thích và đã thuyết phục bà hiệu trưởng trường tới nghe chúng tôi vào xuất thứ nhì dành cho trẻ em lớp 1 tới lớp 3 (6 tới 8 tuổi) . Trước khi diễn chúng tôi được nghỉ 30 phút , được mời ăn trưa với bánh mì thịt nguội, phô mai , uống trà .

Xuất thứ nhì bắt đầu lúc 11 giờ 30 cũng thành công như xuất đầu . Bà hiệu trưởng nói với tôi rằng chương trình quả thật đặc biệt và thu hút cả thầy lẫn trò .

Xuất thứ ba dành cho học sinh lớp lớn hơn từ lớp 4 tới lớp 7. Học sinh hiểu tiếng Anh hơn và rất được hoan nghinh . Một ông thầy dạy nhạc tới bắt tay tôi và nói :

« Tôi dạy nhạc và biết ít nhiều về nhạc . Tôi khám phá nhiều nhạc khí hôm nay và đặc biệt là kỹ thuật hát đồng song thanh của ông thật tài tình . Tôi ít khi được chứng kiến một buổi trình diễn hay như vậy . Cám ơn ông bà đã đến đây biểu diễn thật là quý cho chúng tôi và cho học sinh trường này »

Chúng tôi về khách sạn và đi bộ vào trung tâm thành phố Bergen để tới một tiệm ăn á châu khác để khám phá thêm . Tiệm này có tên Na Uy « Brod og Vin » thu hút rất nhiều sinh viên Na Uy vì giá rẻ hơn những nơi khác và ở gần khu đại học . Những món ăn cơm dĩa Tàu giá 55 kronors (8 Euros / 9 US dollars) đủ các món thịt gà xào rau, gà cà ri, bò xào mì , bò xào chua ngọt , heo xào rau thập cẩm, tôm mực sốt chua ngọt . Mỗi món đều có cơm đi theo , đủ chất bổ cho sinh viên . Tiệm lúc nào cũng đông khách . Trong tiệm có 4 cô á châu (Việt gốc Tàu) lo nấu và dọn bàn rất chuyên nghiệp và trẻ . Chúng tôi ăn thử một cơm dĩa tôm và mực sốt chua ngọt ăn khá ngon vì đây là quán cơm bình dân .

Trở về khách sạn , chúng tôi ăn bánh kẹp và uống cà phê . Buổi tối tôi đi tắm sauna rồi đi ăn cơm ở buffet của khách sạn . Có cháu Sơn tới thăm chúng tôi và mang tặng mấy trái lựu và vài đôi vớ ấm na uy làm bằng len để chúng tôi đừng bị trúng lạnh . Ngoài ra hai em Vinh và Hà có gọi điện thoại mời chúng tôi tới ăn tôm mắm chủ nhật 31 tháng 10 . Hai em Nho và Hồng mời chúng tôi ăn cơm tối thứ năm 28 tháng 10 . Cháu Sơn muốn mời chúng tôi dùng một bữa cơm trước khi chúng tôi trở về Paris . Mới biết rằng người Việt ở Bergen rất hiếu khách và rất yêu mến nghệ sĩ và ngưòi đồng hương .

Bergen thứ năm 28 tháng 10, 2004

Sáng nay chúng tôi rời khách sạn lúc 8giờ 40 . Tới trường Eidsvag skole lúc 9giờ 15. Ðủ thì giờ để chuẩn bị . Hôm nay diễn hai xuất thôi . Xuất đầu vào lúc 10giờ 10 cho trẻ em từ lớp 1 tới lớp 7 (6 tới 13 tuổi) rất khó vì chúng không cùng lứa tuổi . Nhưng chúng tôi vẫn đạt kết quả tốt . Sau đó được mời uống cà phê và ăn bánh ngọt tại phòng các giáo viên . Xuất nhì bắt đầu 11giờ30 thành công hơn . Học trò xin chữ ký và hai bà thầy đã viết vào sổ lưu niệm khen chương trình rất hạp với trẻ em Na Uy .

Sau khi về khách sạn lúc 13 giờ , anh Finn Cato và tôi đi ăn cơm Tàu ở tiệm Yang Tse Kiang ở đối diện với chợ cá để thay đổi thức ăn . Tôi ăn món thịt bò xào rau thập cẩm, còn anh Finn Cato ăn món vịt . Sau đó tôi đi lại tòa soạn báo Bergen Tidende , một tờ báo lớn nhứt của Bergen để đưa tài liệu chúng tôi lưu diễn tại Bergen để báo này có thể gởi ký giả tới xem chúng tôi diễn cho trẻ em tại trường học .

Trở về khách sạn, tôi đi tắm hơi và chờ tới giờ đi lại nhà Hồng Nho ăn cơm tối .

17giờ 40 chúng tôi cùng anh Finn Cato đi lại nhà Hồng Nho . Hai vợ chồng này sang Na Uy từ năm 1979 . Sau 25 năm sinh sống tại đây, Hồng hành nghề kế toán, còn Nho thì dạy tiếng Na Uy cho những người di dân mới tới Na Uy sinh sống . Các con đều học thành tài và có nghề nghiệp vững vàng . Một gia đình Việt Nam thành công ở Na Uy . Nhà của Hồng Nho rất đẹp, ngự trị trên một đồi cao, có phong cảnh rất đẹp .

Tối nay , Hồng Nho đãi chúng tôi món lẩu đồ biển (tôm, cá và mực) nhúng nước dùn . Rau thì có nấm đông cô, nấm tây, mướp, su bông (chou fleur / cauliflower), broccoli, uống rượu đỏ. Thức ăn rất ngon , bầu không khí thân mật . Anh Finn Cato khám phá thêm một gia đình Việt Nam . Chúng tôi muốn anh người Na Uy này biết người Việt tới xứ Na Uy đã tạo nên sự nghiệp ra sao và thấy rõ từng lớp người Việt sinh sống ra sao . Muốn biết rõ đời sống ra sao thì chỉ có vào bên trong gia đình mỗi người mới có một cái nhìn xác thực . Sau khi ăn xong , tới phần tráng miệng có cà rem, nhãn hộp, trái cây tươi, chocolat . Một bữa ăn thịnh soạn và chúng tôi đã sống một buổi chiều thật vui vẻ .

Tới 22 giờ chúng tôi kiếu từ ra về . Anh Finn Cato rất cảm phục sự thành công của gia đình Hồng Nho và sự khắc phục tiếng Na Uy của vợ chồng Hồng Nho .

Chúng tôi rất mừng là được dịp cho một người Na Uy nhìn thấy đời sống thật sự của người Việt và tạo cho người Na Uy nể phục người Việt hơn .

Bergen 29 tháng 10, 2004

Hôm nay có tới ba xuất diễn . Chúng tôi phải thức sớm . 6giờ 30 tôi đã thức dậy, đi ăn lót lòng lúc 7giờ và rời khách sạn khoảng 7giờ 45 . Ði lạc đường , tới trường đầu tiên Kalvakaet Skole diễn cho 200 trẻ em . Ðây là buổi diễn cho nhiều học trò nhứt trong chuyến đi này vào lúc 9giờ 15 . Tuy đông nhưng học trò rất chăm chỉ và theo dõi từng tiết mục . Diễn xong , chúng tôi phải thu xếp đồ đạc để đi tới một trường khác ở cách đó 15 phút lái xe .

10 giờ 35 chúng tôi tới trường Kyrkjekrinsen Skole . Nơi đây không có phòng thay đồ ở cạnh nơi diễn , phải lấy sân khấu tạm dùng làm phòng thay quần áo và diễn tại phòng thể thao lớn . Xuất thứ nhì bắt đầu 11giờ 30, trễ 15 phút , học trò toàn là nhỏ không nhưng rất có kỹ luật . Xuất thứ ba lúc 12giờ 30 dành cho học trò lớn hơn , có vài học trò ngồi xe lăn . Kết quả rất thành công .

14 giờ , trở về khách sạn . Chúng tôi ba người đi ăn cơm tàu ở tiệm China Palace, một trong vài tiệm cơm tàu lớn nhứt (200 chỗ) ở Bergen ở ngay trung tâm thành phố . Bạch Yến ăn món tôm xào với hột điều, tôi ăn vịt nước cam, và Finn Cato ăn vịt xì dầu . Món ăn nấu rất ngon . Cơm theo kiểu Tứ Xuyên .

15giờ 30 tôi có hẹn với GS Tom Solomon , người Mỹ sang dạy ở Bergen môn dân tộc nhạc học. Anh này chuyên về nhạc xứ Bolivia (Nam Mỹ) . Anh Tom Solomon có mời tôi sang diễn tại trường quốc gia âm nhạc ở Bergen hồi tháng 4 vừa qua . Lần này gặp nhau chỉ để chào hỏi thôi . Anh ấy sắp đi sang Mỹ dự hội nghị dân tộc nhạc học của Society for Ethnomusicology tại Minneapolis , tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ từ 3 tới 7 tháng 11.

Chiều nay tôi đi tắm hơi thỗ nhĩ kỳ rồi ăn cơm tại khách sạn chứ không có chương trình gì đặc biệt cả . Tối nay tôi đi coi hát bóng với Finn Cato tuồng « Sky Captain and the World of To-morrow » với Judie Law và Angeline Jolie, một tuồng khoa học ảo tưởng .

Bergen thứ bảy 30 tháng 10, 2004

Sau hai tuần trình diễn 25 buổi, tôi thức dậy trễ hơn bình thường . Suốt buổi sáng ở trong phòng, viết bài tham luận cho kỳ hội nghị vào năm tới mà tôi sẽ tham dự vào tháng 8, 2005 ở Sheffield , Anh Quốc .

Tôi tới phòng của Bạch Yến tập dượt chương trình sẽ diễn chiều nay do Ðỗ Châu Sơn tổ chức tại phòng Bul Fensal, ở đường Kong Oscarsgaten 15.

14giờ tôi đi tắm hơi cho khỏe .

15giờ em Làm tới khách sạn đón Finn và tôi đi lại phòng diễn để trang bị máy móc âm thanh và đèn . Phòng rất đẹp có 150 chỗ ngồi rất trang nhã .

17giờ 20 Bạch Yến tới , thay quần áo diễn và chờ khán giả tới

18giờ 15 cháu Sơn lên sân khấu giới thiệu chương trình .

Bạch Yến trình bày nhiều bài dân ca từ ba loại ru con Bắc Trung Nam, đến các thể loại ngâm thơ sa mạc, lẩy Kiều, tao đàn, ngâm thơ theo kiểu cải lương , dân ca Cò lả, Lý con sáo Trung, Hò Hụi, Hái Hoa . Tôi biểu diễn các loại đàn môi xứ Ya kút-xia, Phi luật Tân, Nam dương , Trung Quốc và Việt Nam , đàn tranh, đàn cò, sinh tiền , muỗng , đàn bầu và hát đồng song thanh . Một chương trình thu ngắn trong một giờ nhưng đầy đủ các tiết mục .

Suốt một giờ trình diễn, chúng tôi chinh phục khán giả Na Uy và Việt Nam . Ai cũng thích và vỗ tay không ngừng .

Diễn xong, chúng tôi được tặng hoa rất đẹp . Chúng tôi có dịp gặp lại gia đình anh Phát sau 25 năm . Anh Phát đã gặp chúng tôi tại khách sạn Victoria vào năm 1979 khi anh ấy mới tới Bergen sau khi được tàu Na Uy vớt . Lúc đó chúng tôi đang diễn tại Bergen . Một dịp may cho chúng tôi là gặp nhóm người Việt Nam đầu tiên tới Bergen (khoảng 200 người) . Một chương trình sinh hoạt văn nghệ được tổ chức tại khách sạn và đã in sâu trong đầu những người tỵ nạn mà cho tới sau 25 năm họ vẫn còn nhớ . Một số khán giả Na Uy tới bắt tay khen chúng tôi và họ rất khâm phục và thích nhạc Việt . Mấy em nhỏ sinh ra ở Na Uy cũng tới khen chúng tôi . Ðó là những phần thưởng vô giá đối với chúng tôi . Chúng tôi đã giúp cho mấy em trẻ Việt Nam thấy một phần nào gia tài âm nhạc Việt Nam và mong rằng chúng sẽ tiếp tục khám phá thêm nhạc Việt trong tương lai .

Một số đông khán giả ở lại trò chuyện và ăn chả giò, bánh bao, bánh ngọt chocolat, nước suối, cà phê, trà . Chúng tôi chụp hình kỷ niệm với khán giả, với ban tổ chức để lưu niệm . Ban tổ chức chỉ có Sơn, Làm và gia đình, Tuấn và gia đình và một vài chị giúp chiên chả giò và làm thức ăn thiện nguyện . Tuy ít nhưng có tinh thần và trách nhiệm, biết phân chia công việc và hết lòng với nhau. Có hai cô Diệp và Thảo là sinh viên từ Việt Nam sang du học cũng tới giúp . Ðiều quan trọng là đặt văn hóa lên trên mọi chính kiến chính trị .

Khoảng 21giờ 40 mọi người từ giã ra về . Chúng tôi trở về khách sạn còn được tặng một số chả giò và bánh . Sau đó Bạch Yến , Finn và tôi đi coi hát bóng tuồng về xã hội Hoa kỳ với cảnh chiến tranh ở Kuwait năm 1991 và hậu quả của chiến tranh này đối với một toán quân bị đầu độc bằng cách bị sai khiến do một ống thuốc để vào trong người . Tuồng do Wenzel Washington, một tài tử Mỹ đen đóng rất hay và Meryl Streep đóng vai người mẹ muốn cho con mình trở thành tổng thống mà làm bất cứ chuyện ác độc để đi tới đích .

Tối hôm nay là lễ Haloween. Trẻ em hóa trang và cắt trái bí rợ thành hình đầu người có gắn đèn bên trong . Và cũng tối hôm nay , bắt đầu giờ mùa đông , tức là lui lại một giờ .

(Hết phần 2 của bài Chuyến đi diễn nhạc Việt tại Na Uy) 


•• Âm nhạc cổ truyền

•• Nhạc mới

•• Tiểu sử nhạc sĩ

•••• Nghệ sĩ từ trần

•• Nghiên cứu gia VN

•• Nhạc thiểu số

•• Tiểu sử ca sĩ

•• CA TRU

•• HÁT XẨM & TRỐNG QUÂN

•• Nhạc Hàn Quốc

•• Nhạc Nhựt Bổn

•• Nhạc Trung quốc

•• Nhạc Đông Nam Á

•• Nhạc Mông Cổ

•• Nhạc sắc tộc

•• Nhạc Tuva

•• song thanh tác giả khác

•• song thanh TQH

•• Giọng trị bịnh

•••• Chakra - Yoga

•• Ca sĩ Khoomei

•• Nghiên cứu gia Khoomei

•• Âm thanh học

•• Ngôn ngữ khác

•• Đàn Mội Hmông

•• Tiêm ban sach và nhac cu

•• Tiểu sử dân tộc nhạc học gia

•• Trang nhà dân tôc nhac hoc

•• Phân mêm : Phân tach bôi âm

•• Muông

•• Tran Quang Hai

•• Nhac si Viêt Nam

•• Hat dông song thanh

•• Bach Yên

•• VIDEO/CD trên WEB

•• Nhạc Việt cổ truyền

•• Đàn Môi

•• Tiểu sử nhạc sĩ

•• Tiểu sử

•• Phỏng vấn báo, radio

•• Bài viết

Visitors: 20262465